Οι στόχοι μάς βοηθούν να:

• δίνουμε συγκεκριμένο σκοπό στα χρήματά μας,
• ξεχωρίζουμε τις πραγματικές προτεραιότητές μας,
• διατηρούμε το κίνητρό μας,
• παρακολουθούμε την πρόοδό μας,
• λαμβάνουμε πιο συνειδητές χρηματοοικονομικές αποφάσεις,
• αποφεύγουμε δαπάνες που απομακρύνουν από όσα θέλουμε να πετύχουμε.

Όταν γνωρίζουμε γιατί αποταμιεύουμε ή γιατί περιορίζουμε μια δαπάνη, είναι ευκολότερο να παραμένουμε συνεπείς.

💡 Θυμόμαστε ότι...

Ένας στόχος δεν χρειάζεται να είναι μεγάλος για να είναι σημαντικός. Η δημιουργία ενός πρώτου αποθέματος €500 ή η αποπληρωμή ενός μικρού χρέους μπορούν να αποτελέσουν ουσιαστικά βήματα προς μεγαλύτερη χρηματοοικονομική σταθερότητα.

Οι βραχυπρόθεσμοι στόχοι αφορούν συνήθως περίοδο έως 12 μηνών.

Μπορεί να περιλαμβάνουν:

• τη δημιουργία ενός αρχικού ταμείου έκτακτης ανάγκης,
• την αποπληρωμή ενός μικρού υπολοίπου πιστωτικής κάρτας,
• την τήρηση ενός προϋπολογισμού για τρεις συνεχόμενους μήνες,
• τη μείωση μιας κατηγορίας εξόδων,
• την αποταμίευση για ένα ταξίδι ή μια οικογενειακή εκδήλωση,
• την καθιέρωση σταθερής εβδομαδιαίας ή μηνιαίας αποταμίευσης.

Οι βραχυπρόθεσμοι στόχοι μάς βοηθούν να αποκτήσουμε αυτοπεποίθηση, επειδή βλέπουμε πιο γρήγορα το αποτέλεσμα της προσπάθειάς μας.

Πώς τους πετυχαίνουμε;

Μπορούμε να:

• αυτοματοποιούμε μικρές αποταμιεύσεις,
• παρακολουθούμε τακτικά τα έξοδά μας,
• χωρίζουμε έναν μεγαλύτερο στόχο σε μικρότερα ποσά,
• χρησιμοποιούμε τον κανόνα των 24 ωρών πριν από μια μη απαραίτητη αγορά,
• ελέγχουμε την πρόοδό μας κάθε μήνα.

💡 Παράδειγμα

Αν θέλουμε να δημιουργήσουμε ένα αρχικό ταμείο έκτακτης ανάγκης €600 μέσα σε έξι μήνες, μπορούμε να αποταμιεύουμε €100 τον μήνα ή περίπου €25 την εβδομάδα.

Ο στόχος γίνεται πιο διαχειρίσιμος όταν τον μετατρέπουμε σε μικρά, συγκεκριμένα βήματα.

Οι μεσοπρόθεσμοι στόχοι συνήθως καλύπτουν περίοδο από ένα έως πέντε χρόνια.

Παραδείγματα:

• αγορά αυτοκινήτου,
• δημιουργία ταμείου έκτακτης ανάγκης που να καλύπτει 3 έως 6 μήνες βασικών εξόδων,
• αποπληρωμή χρέους υψηλού κόστους,
• αποταμίευση για γάμο ή μεγάλη οικογενειακή εκδήλωση,
• χρηματοδότηση εκπαίδευσης ή επαγγελματικής κατάρτισης,
• δημιουργία προκαταβολής για αγορά κατοικίας.

Οι στόχοι αυτοί απαιτούν μεγαλύτερη συνέπεια και συχνά χρειάζονται ξεχωριστό σχεδιασμό.

Πώς τους οργανώνουμε;

Μπορούμε να:

• δημιουργούμε ξεχωριστό λογαριασμό ή «κουμπαρά» για κάθε στόχο,
• υπολογίζουμε το ποσό που χρειάζεται να αποταμιεύουμε κάθε μήνα,
• επανεξετάζουμε την πρόοδό μας κάθε τρεις μήνες,
• προσαρμόζουμε το χρονοδιάγραμμα όταν αλλάζει το εισόδημα ή τα έξοδά μας,
• εξετάζουμε τρόπους αύξησης του διαθέσιμου εισοδήματος.

Οι μακροπρόθεσμοι στόχοι αφορούν συνήθως χρονικό ορίζοντα μεγαλύτερο των πέντε ετών.

Μπορεί να περιλαμβάνουν:

• τον σχεδιασμό της συνταξιοδότησης,
• την αγορά κατοικίας,
• τη χρηματοδότηση των σπουδών των παιδιών,
• την αποπληρωμή στεγαστικού δανείου,
• τη δημιουργία μακροπρόθεσμου επενδυτικού χαρτοφυλακίου,
• την επίτευξη μεγαλύτερης χρηματοοικονομικής ανεξαρτησίας,
• τον προγραμματισμό διαδοχής και προστασίας της περιουσίας μας.

Οι στόχοι αυτοί απαιτούν υπομονή, συνέπεια και τακτική αναθεώρηση.

⚠️ Προσοχή

Οι επενδύσεις μπορεί να συμβάλουν στην επίτευξη μακροπρόθεσμων στόχων, αλλά συνοδεύονται από κινδύνους. Χρειάζεται να κατανοούμε το προϊόν, το κόστος, τον χρονικό ορίζοντα και τον κίνδυνο απώλειας πριν επενδύσουμε.

Ένας στόχος γίνεται πιο αποτελεσματικός όταν δεν παραμένει γενικός ή αόριστος.

Η μέθοδος SMART μάς βοηθά να μετατρέπουμε μια επιθυμία σε συγκεκριμένο και εφαρμόσιμο σχέδιο.

S — Συγκεκριμένος

Ο στόχος πρέπει να είναι ξεκάθαρος.

Αντί να λέμε:

«Θέλω να αποταμιεύω περισσότερα»,

μπορούμε να πούμε:

«Θέλω να δημιουργήσω ταμείο έκτακτης ανάγκης €1.500».

M — Μετρήσιμος

Χρειάζεται να μπορούμε να παρακολουθούμε την πρόοδό μας.

Για παράδειγμα:

«Θα αποταμιεύω €125 τον μήνα».

Με αυτόν τον τρόπο γνωρίζουμε αν κινούμαστε εντός του σχεδίου μας.

A — Εφικτός

Ο στόχος πρέπει να μας παρακινεί, αλλά να παραμένει ρεαλιστικός σε σχέση με το εισόδημα και τις υποχρεώσεις μας.

Αν τα €125 τον μήνα δεν είναι βιώσιμα, μπορούμε να μειώσουμε το ποσό ή να επεκτείνουμε το χρονοδιάγραμμα.

Ένας υπερβολικά φιλόδοξος στόχος μπορεί να οδηγήσει σε απογοήτευση και εγκατάλειψη της προσπάθειας.

R — Σχετικός με τις προτεραιότητές μας

Ο στόχος πρέπει να υποστηρίζει όσα έχουν πραγματικά σημασία για εμάς.

Για παράδειγμα, αν έχουμε χρέος υψηλού κόστους και πολύ περιορισμένη αποταμίευση, ίσως είναι πιο σημαντικό να δημιουργήσουμε ένα μικρό ταμείο έκτακτης ανάγκης και να μειώσουμε το χρέος πριν προχωρήσουμε σε μια μεγάλη μη απαραίτητη αγορά.

T — Χρονικά προσδιορισμένος

Ένας στόχος χρειάζεται συγκεκριμένη προθεσμία.

Για παράδειγμα:

«Θέλω να δημιουργήσω ταμείο έκτακτης ανάγκης €1.500 μέχρι τον Ιούνιο του επόμενου έτους».

Η προθεσμία μάς βοηθά να υπολογίσουμε πόσο χρειάζεται να αποταμιεύουμε και να παρακολουθούμε αν βρισκόμαστε στη σωστή πορεία.

Ας δούμε πώς μετατρέπουμε μια αόριστη πρόθεση σε SMART στόχο.

Γενική επιθυμία:

«Θέλω να μειώσω το χρέος μου».

SMART στόχος:

«Θα αποπληρώσω υπόλοιπο πιστωτικής κάρτας €1.200 μέσα στους επόμενους 12 μήνες, καταβάλλοντας τουλάχιστον €100 τον μήνα, πέρα από τυχόν τόκους και χρεώσεις».

Έτσι γνωρίζουμε:

• ποιο χρέος θέλουμε να μειώσουμε,
• ποιο είναι το ποσό,
• πόσα θα καταβάλλουμε,
• μέχρι πότε θέλουμε να το ολοκληρώσουμε.

💡 Παράδειγμα

Η Χριστίνα θέλει να αποταμιεύσει για επαγγελματική κατάρτιση που κοστίζει €1.800.

Αντί να λέει «θα προσπαθήσω να μαζέψω τα χρήματα», θέτει τον ακόλουθο στόχο:

«Θα αποταμιεύω €150 τον μήνα για 12 μήνες σε ξεχωριστό λογαριασμό».

Με αυτόν τον τρόπο, ο στόχος είναι συγκεκριμένος, μετρήσιμος, εφικτός, σχετικός με την επαγγελματική της ανάπτυξη και χρονικά προσδιορισμένος.

Δεν μπορούμε πάντα να επιδιώκουμε όλους τους στόχους ταυτόχρονα.

Όταν οι πόροι μας είναι περιορισμένοι, χρειάζεται να αποφασίζουμε ποιοι στόχοι έχουν μεγαλύτερη προτεραιότητα.

Μια πρακτική σειρά μπορεί να είναι:

  1. κάλυψη βασικών αναγκών και υποχρεώσεων,

  2. δημιουργία ενός μικρού ταμείου έκτακτης ανάγκης,

  3. αποπληρωμή χρέους υψηλού κόστους,

  4. δημιουργία μεγαλύτερου αποθέματος ασφαλείας,

  5. αποταμίευση για μεσοπρόθεσμους και μακροπρόθεσμους στόχους.

Η σειρά αυτή δεν είναι ίδια για όλους. Χρειάζεται να προσαρμόζεται στις προσωπικές και οικογενειακές μας συνθήκες.

Οι στόχοι μας δεν είναι στατικοί.

Μπορεί να αλλάξει το εισόδημά μας, να προκύψουν νέες υποχρεώσεις ή να μεταβληθούν οι προτεραιότητές μας.

Γι’ αυτό χρειάζεται να εξετάζουμε τακτικά:

• πόση πρόοδο έχουμε κάνει,
• αν το ποσό που αποταμιεύουμε παραμένει ρεαλιστικό,
• αν το χρονοδιάγραμμα χρειάζεται αλλαγή,
• αν ο στόχος εξακολουθεί να είναι σημαντικός για εμάς.

Η αναθεώρηση δεν σημαίνει αποτυχία. Σημαίνει ότι προσαρμόζουμε το σχέδιό μας στην πραγματική ζωή.

⚠️ Συχνό λάθος

Θέτουμε πολλούς στόχους ταυτόχρονα και μοιράζουμε τα διαθέσιμα χρήματά μας σε τόσο μικρά ποσά, ώστε να μη βλέπουμε ουσιαστική πρόοδο σε κανέναν.

Συχνά είναι πιο αποτελεσματικό να επιλέγουμε έναν ή δύο βασικούς στόχους και να επικεντρωνόμαστε σε αυτούς.

• Οι χρηματοοικονομικοί στόχοι δίνουν κατεύθυνση στα χρήματά μας.
• Διακρίνονται σε βραχυπρόθεσμους, μεσοπρόθεσμους και μακροπρόθεσμους.
• Η μέθοδος SMART μετατρέπει μια γενική επιθυμία σε συγκεκριμένο σχέδιο.
• Ένας αποτελεσματικός στόχος είναι συγκεκριμένος, μετρήσιμος, εφικτός, σχετικός και χρονικά προσδιορισμένος.
• Δεν χρειάζεται να επιδιώκουμε όλους τους στόχους ταυτόχρονα.
• Παρακολουθούμε την πρόοδό μας και προσαρμόζουμε το σχέδιο όταν αλλάζουν οι συνθήκες.

👉 Τι ακολουθεί...

Ακόμη και όταν έχουμε ξεκάθαρους στόχους και ένα οργανωμένο σχέδιο, μπορεί να προκύψουν δυσκολίες που επηρεάζουν την πορεία μας.

Στο επόμενο άρθροθα εξετάσουμε τις συνηθέστερες προκλήσεις στην καθημερινή χρηματοοικονομική διαχείριση, όπως το ασταθές εισόδημα, η αύξηση του κόστους ζωής, οι παρορμητικές αγορές και τα απρόβλεπτα έξοδα, καθώς και πρακτικούς τρόπους για να τις αντιμετωπίζουμε.

🔗Χρήσιμοι σύνδεσμοι

• Πώς να δημιουργήσουμε έναν ρεαλιστικό προϋπολογισμό βήμα-βήμα
• Ταμείο Έκτακτης Ανάγκης: Το χρηματοοικονομικό μας δίχτυ ασφαλείας
• Πώς να Αποπληρώνουμε το Χρέος μας Πιο Αποτελεσματικά
• Πώς δημιουργούμε τη συνήθεια της αποταμίευσης;
• Γιατί επενδύουμε και πότε είμαστε έτοιμοι να κάνουμε το επόμενο βήμα;