Η μηνιαία δόση επηρεάζεται από διάφορους παράγοντες, όπως:

• το ποσό του δανείου,
• το επιτόκιο,
• τη διάρκεια αποπληρωμής,
• τις χρεώσεις που περιλαμβάνονται στη σύμβαση.

Για παράδειγμα, αν αυξηθεί η διάρκεια ενός δανείου, η μηνιαία δόση μπορεί να μειωθεί. Αυτό όμως δεν σημαίνει απαραίτητα ότι το δάνειο είναι οικονομικότερο. Αντίθετα, επειδή οι τόκοι υπολογίζονται για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, το συνολικό ποσό που θα επιστρέψουμε μπορεί να είναι σημαντικά υψηλότερο.

💡 Παράδειγμα:

Δύο δάνεια των €20.000 μπορεί να έχουν σχεδόν την ίδια μηνιαία δόση. Αν όμως το πρώτο αποπληρώνεται σε πέντε χρόνια και το δεύτερο σε επτά, το συνολικό ποσό που θα καταβάλουμε μέχρι την εξόφλησή τους μπορεί να διαφέρει σημαντικά.

Το επιτόκιο είναι το κόστος που πληρώνουμε για τη χρήση των χρημάτων που δανειζόμαστε. Εκφράζεται ως ποσοστό και αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες που επηρεάζουν το συνολικό κόστος του δανείου.

Γενικά, όσο υψηλότερο είναι το επιτόκιο, τόσο περισσότεροι τόκοι θα καταβληθούν κατά τη διάρκεια της αποπληρωμής.

Ωστόσο, δύο δάνεια με το ίδιο επιτόκιο δεν έχουν πάντοτε το ίδιο συνολικό κόστος. Η διάρκεια, οι προμήθειες και άλλες χρεώσεις μπορούν επίσης να επηρεάσουν σημαντικά το τελικό ποσό που θα πληρώσουμε.

Ένα από τα σημαντικότερα χαρακτηριστικά ενός δανείου είναι το είδος του επιτοκίου.

• Σταθερό επιτόκιο:

Με σταθερό επιτόκιο, το επιτόκιο παραμένει το ίδιο για το χρονικό διάστημα που προβλέπει η σύμβαση.

Αυτό σημαίνει ότι γνωρίζουμε εκ των προτέρων το ύψος των δόσεών μας, γεγονός που διευκολύνει τον χρηματοοικονομικό προγραμματισμό.

• Κυμαινόμενο επιτόκιο:

Με κυμαινόμενο επιτόκιο, το επιτόκιο μπορεί να αυξηθεί ή να μειωθεί κατά τη διάρκεια του δανείου, ανάλογα με τους όρους της σύμβασης και τις εξελίξεις στην αγορά.

Αυτό σημαίνει ότι και η μηνιαία δόση μπορεί να μεταβληθεί.

💡 Παράδειγμα:

Μια οικογένεια στη Λάρνακα επιλέγει στεγαστικό δάνειο με κυμαινόμενο επιτόκιο. Αν τα επιτόκια αυξηθούν τα επόμενα χρόνια, ενδέχεται να αυξηθεί και η μηνιαία δόση του δανείου της. Για τον λόγο αυτό, πριν από την επιλογή ενός κυμαινόμενου επιτοκίου, είναι σημαντικό να εξετάζουμε κατά πόσο ο προϋπολογισμός μας μπορεί να αντέξει μια πιθανή αύξηση των δόσεων.

⚠️ Δεν υπάρχει επιλογή που να είναι κατάλληλη για όλους. Η απόφαση εξαρτάται από τις ανάγκες μας, την ανοχή μας στον κίνδυνο και τη δυνατότητά μας να αντιμετωπίσουμε ενδεχόμενες μεταβολές στις δόσεις.

Όταν συγκρίνουμε δύο δάνεια, το επιτόκιο από μόνο του δεν αρκεί.

Το Συνολικό Ετήσιο Πραγματικό Επιτόκιο (ΣΕΠΕ) μάς βοηθά να έχουμε μια πιο ολοκληρωμένη εικόνα, καθώς περιλαμβάνει όχι μόνο το επιτόκιο αλλά και σημαντικό μέρος του συνολικού κόστους του δανείου, όπως ορίζεται από τη σχετική νομοθεσία.

Γι' αυτό, όταν συγκρίνουμε παρόμοια δάνεια, το ΣΕΠΕ αποτελεί συνήθως πιο χρήσιμο σημείο αναφοράς από το ονομαστικό επιτόκιο.

💡 Αν δύο δάνεια έχουν το ίδιο επιτόκιο αλλά διαφορετικό ΣΕΠΕ, είναι ένδειξη ότι το συνολικό τους κόστος δεν είναι το ίδιο.

Πριν υπογράψουμε μια δανειακή σύμβαση, είναι σημαντικό να εξετάζουμε όχι μόνο το επιτόκιο ή το ΣΕΠΕ, αλλά και τους υπόλοιπους όρους του δανείου.

Ανάλογα με το χρηματοοικονομικό προϊόν, ενδέχεται να υπάρχουν χρεώσεις ή έξοδα που επηρεάζουν το συνολικό κόστος.

Για τον λόγο αυτό, αξίζει να ενημερωνόμαστε για:

• τυχόν έξοδα εξέτασης ή διαχείρισης της αίτησης,
• έξοδα που συνδέονται με τη σύναψη ή τη διαχείριση του δανείου,
• πιθανές επιβαρύνσεις σε περίπτωση πρόωρης αποπληρωμής, όπου προβλέπονται,
• το συνολικό ποσό που θα καταβάλουμε μέχρι την εξόφληση του δανείου.

💡 Η ανάγνωση της σύμβασης και των σχετικών πληροφοριών πριν από την υπογραφή μπορεί να μας βοηθήσει να αποφύγουμε δυσάρεστες εκπλήξεις και να γνωρίζουμε ακριβώς ποιες υποχρεώσεις αναλαμβάνουμε.

Ας υποθέσουμε ότι συγκρίνουμε δύο δάνεια για το ίδιο ποσό.

Το πρώτο προσφέρει χαμηλότερη μηνιαία δόση, επειδή αποπληρώνεται σε μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.

Το δεύτερο έχει ελαφρώς υψηλότερη μηνιαία δόση, αλλά μικρότερη διάρκεια αποπληρωμής.

Με την πρώτη ματιά, το πρώτο δάνειο μπορεί να φαίνεται πιο ελκυστικό. Αν όμως εξετάσουμε το συνολικό ποσό που θα επιστρέψουμε μέχρι τη λήξη του δανείου, ενδέχεται να διαπιστώσουμε ότι τελικά κοστίζει περισσότερο.

💡 Το βασικό μήνυμα είναι απλό: μην συγκρίνετε τα δάνεια μόνο με βάση τη μηνιαία δόση. Να λαμβάνετε πάντοτε υπόψη το συνολικό κόστος δανεισμού, καθώς και τους βασικούς όρους και τις προϋποθέσεις του δανείου.

Προτού προχωρήσουμε στη λήψη ενός δανείου, και αφού έχουμε κατανοήσει πώς το επιτόκιο, το ΣΕΠΕ και οι λοιπές χρεώσεις επηρεάζουν το συνολικό κόστος του, είναι σημαντικό να συγκρίνουμε τις διαθέσιμες επιλογές στην αγορά και να ενημερωνόμαστε από αξιόπιστες πηγές.

Η Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου (ΚΤΚ), με στόχο την ενίσχυση της διαφάνειας, δημοσιεύει σε μηνιαία βάση αναλυτικά στοιχεία για τα επιτόκια καταθέσεων και κατηγοριών δανείων που προσφέρουν τα πιστωτικά ιδρύματα στην Κύπρο.

Ιδιαίτερα χρήσιμα για τους καταναλωτές που εξετάζουν τη λήψη στεγαστικού δανείου είναι τα στοιχεία που αφορούν τα επιτόκια δανείων για αγορά κατοικίας, τα οποία μπορούν να βοηθήσουν στην καλύτερη κατανόηση των συνθηκών της αγοράς και στη σύγκριση των διαθέσιμων επιλογών.

🔗 Μπορούμε να δούμε τα ισχύοντα στοιχεία επιτοκίων στον ακόλουθο σύνδεσμο: Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου –Στοιχεία Επιτοκίων για καταθέσεις και δάνεια για κάθε πιστωτικό ίδρυμα

💡 Πριν επιλέξουμε στεγαστικό δάνειο, είναι χρήσιμο να ενημερωνόμαστε για τα επιτόκια που επικρατούν στην αγορά.Η σύγκριση προσφορών από περισσότερα του ενός πιστωτικά ιδρύματα μπορεί να μας βοηθήσει να εντοπίσουμε ευνοϊκότερους όρους δανεισμού και να λάβουμε πιο ενημερωμένες αποφάσεις.

Είναι επίσης χρήσιμο να γνωρίζουμε ότι η Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου υπολογίζει και δημοσιεύει ανά τρίμηνο το Επιτόκιο Αναφοράς, σύμφωνα με τις πρόνοιες σχετικής νομοθεσίας.

Το επιτόκιο αυτό χρησιμοποιείται για τον καθορισμό του ανώτατου επιτρεπόμενου επιτοκίου που μπορεί να χρεωθεί κατά τη χορήγηση δανείων. Η σχετική νομοθεσία προβλέπει ότι η χρέωση επιτοκίου που υπερβαίνει το προβλεπόμενο όριο μπορεί να συνιστά ποινικό αδίκημα.

🔗 Μπορείτε να δείτε το ισχύον Επιτόκιο Αναφοράς εδώ: Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου – Επιτόκια Αναφοράς

⚠️ Το γεγονός ότι ένα δάνειο συμμορφώνεται με τα νόμιμα όρια επιτοκίων δεν σημαίνει απαραίτητα ότι είναι και η καταλληλότερη επιλογή για εμάς. Είναι σημαντικό να εξετάζουμε πάντοτε το συνολικό κόστος του δανείου, το ΣΕΠΕ, τους όρους της σύμβασης και τη δυνατότητά μας να εξυπηρετούμε τις δόσεις καθ' όλη τη διάρκεια του δανείου.

Πριν δεσμευτούμε με οποιοδήποτε δάνειο, είναι χρήσιμο να αφιερώσουμε λίγο χρόνο για να απαντήσουμε στις ακόλουθες ερωτήσεις:

✔ Κατανοούμε πώς διαμορφώνεται η μηνιαία δόση;

✔ Γνωρίζουμε αν το επιτόκιο είναι σταθερό ή κυμαινόμενο;

✔ Έχουμε εξετάσει το ΣΕΠΕ και το συνολικό κόστος του δανείου;

✔ Έχουμε ενημερωθεί για όλες τις σημαντικές χρεώσεις και τους βασικούς όρους της σύμβασης;

✔ Έχουμε συγκρίνει περισσότερες από μία προσφορές;

✔ Μπορούμε να εξυπηρετούμε το δάνειο ακόμη και αν αλλάξουν οι χρηματοοικονομικές μας συνθήκες;

Οι ερωτήσεις αυτές δεν αντικαθιστούν την επαγγελματική συμβουλή όπου χρειάζεται, αλλά μπορούν να μας βοηθήσουν να προσεγγίσουμε τον δανεισμό με μεγαλύτερη προσοχή και αυτοπεποίθηση.

✔️ Δεν συγκρίνουμε τα δάνεια μόνο με βάση τη μηνιαία δόση.

✔️ Το επιτόκιο αποτελεί σημαντικό, αλλά όχι το μοναδικό, στοιχείο του κόστους.

✔️ Το ΣΕΠΕ μάς βοηθά να συγκρίνουμε πιο ολοκληρωμένα παρόμοια δάνεια.

✔️ Η διάρκεια αποπληρωμής επηρεάζει σημαντικά το συνολικό κόστος του δανείου.

✔️Διαβάζουμε προσεκτικά τους όρους της σύμβασης πριν αναλάβουμε οποιαδήποτε χρηματοοικονομική υποχρέωση.

👉 Τι ακολουθεί…

Η κατανόηση του πραγματικού κόστους του δανεισμού αποτελεί σημαντικό βήμα για τη λήψη πιο ενημερωμένων αποφάσεων. Ωστόσο, ακόμη και το καταλληλότερο δάνειο χρειάζεται σωστή διαχείριση μετά τη χορήγησή του.

Οι επιλογές που κάνουμε κατά τη διάρκεια της αποπληρωμής, όπως ο τρόπος με τον οποίο οργανώνουμε τις υποχρεώσεις μας ή το πώς αντιμετωπίζουμε πιθανές δυσκολίες, μπορούν να επηρεάσουν σημαντικά τη χρηματοοικονομική μας ευημερία.

Στο επόμενο άρθρο, θα εξετάσουμε τις βασικές αρχές της σωστής διαχείρισης χρέους και θα δούμε πώς μπορούμε να χρησιμοποιούμε τον δανεισμό ως εργαλείο που υποστηρίζει τους στόχους μας, χωρίς να δημιουργεί περιττή χρηματοοικονομική πίεση.

🔗 Χρήσιμοι Σύνδεσμοι:

• Τι Είναι το Χρέος και Πώς Λειτουργεί;
• Ποιο Είδος Δανεισμού Είναι Κατάλληλο για Κάθε Ανάγκη;
• Πώς να Διαχειριζόμαστε το Χρέος μας με Υπευθυνότητα
• Πώς να Αποπληρώνουμε το Χρέος μας Πιο Αποτελεσματικά